3. ses grubu · ü s ö y d z

Ü sesi ve ü harfinin yazılışı

ü, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Türkçe programında ilk okuma yazmanın 3. ses grubundaki 1. sestir; programın sırasıyla öğretilen 13. sestir. Bir ünlü olan ü sesinin anahtar sözcüğü üzüm. Önce sesi duyulur, sonra harfi tanınır ve yazılır.

ü harfi nasıl yazılır?

Küçük ü harfi üç hamlede yazılır; adımlar görselin altında. Renkli nokta başlangıç yerini, ok yönü, numara sırayı gösterir.

ü harfinin dik temel yazılışı: 3 hamle, başlangıç noktaları ve yön oklarıyla
ü harfinin dik temel yazılışı (solda bitmiş hali)
  1. 1. hamle, turuncu Başlangıç noktası: orta çizgi, solda. Dik iner, sonra saat yönünün tersine kıvrılır, sonra orta çizgiye kadar dik çıkar, sonra aynı çizginin üzerinden taban çizgisine kadar geri iner.
  2. 2. hamle, mavi Nokta konur (yukarıdan aşağı kısa bir çizgi): üst çizgiyle orta çizginin arası, solda.
  3. 3. hamle, yeşil Nokta konur (yukarıdan aşağı kısa bir çizgi): üst çizgiyle orta çizginin arası, sağda.

Büyük Ü harfi nasıl yazılır?

Büyük Ü harfi üç hamlede, tam satır boyunda yazılır. Büyük harflere küçük harfler bitince geçilir.

Büyük Ü harfinin dik temel yazılışı: 3 hamle, başlangıç noktaları ve yön oklarıyla
Büyük Ü harfinin dik temel yazılışı
  1. 1. hamle, turuncu Başlangıç noktası: üst çizgi, solda. Dik iner, sonra saat yönünün tersine kıvrılır, sonra üst çizgiye kadar dik çıkar, sonra aynı çizginin üzerinden taban çizgisine kadar geri iner.
  2. 2. hamle, mavi Nokta konur (yukarıdan aşağı kısa bir çizgi): üst çizginin üstü, solda.
  3. 3. hamle, yeşil Nokta konur (yukarıdan aşağı kısa bir çizgi): üst çizginin üstü, sağda.

ü sesi çalışma sayfaları ve etkinlikler

5 yazdırılabilir A4 sayfa; okunan her sözcük yalnız ü sesine kadar öğrenilen seslerle (a n e t i l o k u r ı m ü). Okulda ve evde ücretsiz kullanabilirsiniz.

  • ü harfi yazma çalışma sayfası: dik temel ü yazma satırları, kalın ve noktalı kılavuzla

    ü harfi yazma çalışması

    İki sayfa: küçük ü kalın kılavuzdan noktalıya, sonra yalnız başlangıç noktasıyla; ardından ün, ül, nü heceleri; ütü, kütük, tünel sözcükleri. İkinci sayfa büyük Ü.

    PDF indir
  • ü harfini bul etkinliği: kutulardaki ü harflerini boyama, dik temel yazıyla

    ü harfini bul

    49 kutunun 19 tanesinde ü var; öteki kutularda m, ı, r, u, k, o harfleri. Çocuk ü harflerini bulup boyar ve sayar.

    PDF indir
  • Eksik ü harfini tamamla: ütü, kütük, tünel, kürek sözcüklerinde noktalı ü harfi

    Eksik ü harfini tamamla

    ütü, kütük, tünel, kürek gibi 8 sözcükte ü noktalı yazılı; çocuk tamamlar, okur ve yeniden yazar.

    PDF indir
  • ü sesiyle hece birleştirme etkinliği: ütü, kütük, tünel, türkü, ülke, ünlü sözcüklerinin heceleri

    ü sesiyle heceleri birleştir

    Heceler eşleşince ütü, kütük, tünel, türkü, ülke, ünlü sözcükleri çıkar; çocuk çizgiyle birleştirir, okur ve yazar.

    PDF indir
  • ü sesi okuma metni ÜTÜ: dik temel yazıyla, yalnız öğrenilmiş seslerden cümleler

    ü sesi okuma metni: ÜTÜ

    “Anne, etek ütülü mü?” diye başlayan 4 sayfalık metin; yalnız ü sesine kadar öğrenilen seslerle yazıldı.

    PDF indir

Bütün seslerin sayfaları tek yerde: ücretsiz çalışma sayfaları.

ü sesiyle heceler

Programdaki sırayla önce kapalı heceler, sonra açık heceler çalışılır. Yalnız ü sesine kadar öğrenilmiş seslerle (a n e t i l o k u r ı m ü) kurulan ve Türkçede sık geçen heceler:

Kapalı heceler

  • ün
  • ül

Açık heceler

  • nü
  • tü
  • lü
  • kü
  • rü
  • mü

Sözcüklerdeki diğer heceler

  • tük
  • nel
  • rek
  • tür
  • ke
  • le
  • kül

Hece ve sözcükler tek renkle, bitişik yazılır; heceleri ayrı renklere boyamak çocuğu heceleyerek okumaya alıştırır.

ü sesi geçen sözcükler

Okunabilen sözcükler

Bu sözcüklerde yalnız ü sesine kadar öğrenilen sesler var; çocuk ü sesini öğrendiği gün bunları okuyabilir.

  • ütü
  • kütük
  • tünel
  • kürek
  • türkü
  • ülke
  • ütüle
  • ünlü
  • kül
  • ütülü

ü ile başlayan sözcükler

  • ütü
  • ülke
  • ütüle
  • ünlü
  • ütülü
  • üzüm
  • üç
  • üçgen

İçinde ü geçen sözcükler

  • kütük
  • tünel
  • kürek
  • türkü
  • kül
  • süt
  • süsle
  • önlük
  • kömür
  • örtü
  • kötü
  • öksürük
  • yüksek
  • yürü
  • dünya
  • düdük
  • yüz
  • öküz
  • otobüs
  • gözlük
  • gül
  • örgü
  • güzel
  • cüzdan
  • cümle
  • güneş
  • güvercin
  • zürafa

Sesi duy: ü sesi sözcüğün neresinde?

  • üç (başta)
  • süt (ortada)
  • gül (ortada)
  • köprü (sonda)

ü sesi tekerlemesi ve hikâyesi

Tekerleme ve hikâye çocuğa okutulmaz, dinletilir; içinde henüz öğrenilmemiş sesler de bulunabilir.

Üzüm üzüm, mor üzüm,
Yedikçe güler yüzüm!

Sesi tanıtan hikâye

Ümit ile annesi akşam yemeğinde çorba içiyordu.

Çorba çok sıcaktı. Ümit kaşığını ağzına götürmeden durdu.

Annesi gülümsedi: Önce biraz üfle, sonra iç, dedi.

Ümit dudaklarını öne doğru uzattı ve üfledi: Üüüüü! Çorba biraz soğudu.

Sen de Ümit gibi dudaklarını uzat ve söyle: üüüüü!

Dehacan uygulamasında ü sesi

Bu sayfadaki hikâye ve tekerleme uygulamada sesli: çocuk “Ümit ile annesi akşam yemeğinde çorba içiyordu.” diye başlayan hikâyeyi dinler, ü sesini oyunlarla arar, harfi parmağıyla yazar. Uygulama yazılış yönünü denetler, takılınca ipucu verir.

Uygulamayı tanıyın

3. gruptaki öteki seslerin çalışma sayfaları